Bu xəbər adi kanadalılar üçün nə deməkdir?
Kanada Mərkəzi Bankı əsas faiz dərəcəsini 0,25 faiz bəndi artıraraq 2,5%-ə çatdırıb. Bu, 2023-cü ilin iyul ayından bəri ilk faiz artımıdır.
Faiz artımının səbəbi nədir?
Kanada Mərkəzi Bankının oktyabr ayı üzrə Pul Siyasəti Hesabatında bildirilir ki, yaşayış xərclərinin artmasına səbəb ola biləcək iki əsas risk var:
– Enerji qiymətlərinin yüksəlməsi.
– Kanada ilə ABŞ arasındakı ticarət münasibətlərinin qeyri-müəyyənliyi.
Hesabata əsasən, enerji qiymətlərinin artması hələlik digər məhsul və xidmətlərin qiymətlərinə geniş şəkildə təsir etməyib. Lakin xərclər artır və şirkətlər bu əlavə xərclərin daha böyük hissəsini müştərilərin üzərinə qoymağı planlaşdırırlar.
Hazırda Kanadada inflyasiya 3,1% təşkil edir
Kanada Mərkəzi Bankının rəhbəri Tiff Maklem bildirib ki, iyul ayı ilə müqayisədə inflyasiya ilə bağlı proqnozlar pisləşib. Onun sözlərinə görə, enerji qiymətlərinin qalxması ümumi qiymət artımına səbəb ola bilər. Buna görə də faiz dərəcəsinin artırılması zəruri hesab edilib.
Müharibə və neft qiymətləri iqtisadiyyata necə təsir edir?
T.Maklem bildirib ki, Yaxın Şərqdə davam edən müharibə dünya bazarında neft qiymətlərinin daha uzun müddət yüksək qalmasına səbəb ola bilər.
Bu isə həm avtomobil sürücüləri üçün yanacaq xərclərini artırır, həm də bir çox şirkətin fəaliyyətini bahalaşdırır.
ABŞ və İsrailin İrana qarşı müharibəyə başlamasından səkkiz ay sonra, oktyabr ayında Brent markalı neftin bir barelinin orta qiyməti 124,96 dollara çatıb. Bu, iyul ayındakı qiymətdən təxminən 35 dollar çoxdur.
Kanada Bankının sorğusunda iştirak edən və birbaşa istehlakçılara xidmət göstərən şirkətlərin 60%-i növbəti 12 ay ərzində artan xərcləri müştərilərə ötürməyi gözlədiyini bildirib.
Bank yaxın aylarda iqtisadi artımın zəifləyəcəyini, lakin 2027-ci ildə iqtisadiyyatın yenidən canlana biləcəyini proqnozlaşdırır.
Gələcəkdə faizlər yenidən arta bilərmi?
T.Maklem bildirib ki, inflyasiya risklərinin artması səbəbindən gələcəkdə faiz dərəcəsinin yenidən yüksəldilməsinə ehtiyac yarana bilər.
Lakin iqtisadi vəziyyətlə bağlı qeyri-müəyyənliklər nəzərə alınaraq, Kanada Bankı qərarlarını ehtiyatla verəcək.
Bu xəbər adi kanadalılar üçün nə deməkdir?
– İpoteka krediti olanlar: Dəyişən faizli (variable-rate) ipoteka kreditlərinin ödənişləri arta bilər. Sabit faizli (fixed-rate) ipotekası olanların hazırkı müqavilə üzrə ödənişi isə adətən dərhal dəyişmir.
– Kredit və borclar: Dəyişən faizli kreditlər və bəzi kredit xətləri üzrə faiz xərcləri arta bilər.
– Ərzaq və digər məhsullar: Şirkətlərin artan xərcləri qiymətlərə ötürməsi gündəlik alış-verişi bahalaşdıra bilər.
– İqtisadiyyat və iş bazarı: Yüksək faizlər xərcləri və investisiyaları zəiflədə, iqtisadi artımı yavaşlada bilər.
